Karadağ turizminin bir nevi metropolü olan en ünlü turistik merkezi Budva, kıyı şeridinin orta kesiminde yer almaktadır.
Budva Belediyesi 122 kilometrekarelik bir alanı kapsar ve nüfusu 27.500’e yakındır. Halkın büyük bölümü şehir merkezinde yaşamaktadır. Kent, Paštrovići tepeleriyle çevrilidir; kıyısında ise Sveti Nikola Adası ve Sveti Stefan yarımadası bulunur.
Bu sahil kenti, tarihi ile moderniteyi büyüleyici biçimde bir araya getirir. 2.500 yıllık efsaneler Eski Şehir’in surlarında dolaşırke; plajlar, festivaller ve eğlence hayatı kıyı boyunca serpilmiştir.
Son on yılda Budva’da belirgin bir nüfus artışı yaşanmıştır. Demografik yapı çeşitlidir. En kalabalık etnik grupları Karadağlılar ve Sırplar oluşturur; bunun yanında farklı etnik topluluklardan binlerce insan da burada yaşamaktadır.
Özellikle yaz aylarında mevsimlik çalışanlar ve yabancıların gelişiyle şehir nüfusu daha da artar.
Dini yapı ağırlıklı olarak Ortodoks Hristiyanlardan oluşur. Bunun yanı sıra Müslüman ve Katolik topluluklar da vardır. Çevredeki çok sayıdaki kilise, manastır ve cami, kentin çok kültürlü zenginliğini yansıtır.
Budva ekonomisinin temelini turizm oluşturur. Karadağ’ın en çok ziyaret edilen uğrak noktasıdır. İyi korunmuş Eski Şehir’iyle öne çıkan şehir; ancak ününü esas olarak çok sayıdaki plajı, lüks otelleri, restoranları, barları ve kulüpleriyle canlı bir yaz tatil merkezi olmasına borçludur.
Ayrıca yıl boyunca birçok fuara ev sahipliği yaparak ekonomiye katkıda bulunmakla birlikte ülkedeki tek otomobil fuarını düzenleyen Adriyatik Fuarı’na da ev sahipliği yapar.
Şehir surlarının yanında yer alan Budva Yat Limanı, yat sahiplerini ve varlıklı misafirleri cezbeder. Ancak son yıllarda Tivat’taki lüks Porto Montenegro yat limanı önemli bir rakip olmuştur.
Modern gazino hizmeti sunan Maestral ve Splendid otelleri ile Kumar turizmi de önemli yer tutar.
Budva, etkileyici bir kıyı şeridi ve tatlı tepelerle çevrilidir. Öne çıkan plajlar şunlardır:
Mogren – Spas Tepesi’nin altında yer alan yaklaşık 350 metre uzunluğunda küçük bir şehir plajıdır. Mogren 1 ve Mogren 2 olarak ikiye ayrılır ve kayalık boyunca uzanan bir yürüyüş yoluyla birbirine bağlanır.
Ričardova glava ve Pizana – Eski Şehir surlarının yanında bulunan küçük plajlardır.
Slovenska plaža – 1,6 kilometre uzunluğuyla şehrin en uzun plajıdır. Oteller, parklar ve sahil yürüyüş yolu ile çevrilidir.
Jaz – Budva’nın batısında yer alan geniş bir plajdır. Konser ve festivaller için popüler bir mekân haline gelmiştir. 2007’de Rolling Stones, 2008’de Madonna burada sahne almış ve dünyanın dört bir yanından büyük katılım sağlanmıştır.
Bečići – Komşu yerleşimde bulunan uzun kumlu plajdır. Budva’dan Zavala yarımadası ile ayrılır.
Sveti Stefan – Karaya bir geçitle bağlanan adada yer alan seçkin bir otel kompleksidir. Lüks villaları ve plajlarıyla tanınır.
Ayrıca Eski Şehir’e bir kilometre uzaklıktaki Sveti Nikola Adası, yani “Hawaii”, su taksisiyle ulaşılabilen güzel koylara sahip olup güneşlenmek için de uygun alanlara sahiptir.
Bunların dışında Budva’da, Paštrovići kıyıları boyunca huzur ve mahremiyet sunan birçok küçük koy ve plaj vardır.
Akdeniz iklimi hâkimdir. Yazlar sıcak ve kurak, kışlar ılıman ve yağışlıdır, deniz suyu ekim ayına kadar keyifli sıcaklığını korur. Bu özellikler Budva’yı uzun bir deniz sezonu için ideal uğrak noktası haline getirir.
Ziyaretçilerin çoğu deniz ve gece hayatı için gelse de Budva zengin bir kültürel çeşitliliğe sahiptir.
Grad Teatar – Budva’nın zengin bir kültürel kimliğini teşkil eden festival; Temmuz ve Ağustos aylarında düzenlenip, Eski Şehir’i tiyatro gösterileri, konserler, edebiyat akşamları ve sergilerle açık hava sahnesine dönüştüren bir festivaldir.
Budva Karnavalı – Nisan ya da mayıs ayında üç gün süren; maskeli geçit törenleri, müzik ve dansla dolu bir etkinlik olup; Dünya Karnaval Şehirleri Birliğine üyedir ve gerçek bir karnaval havası sunar.
1992 ile 2010 yılları arasında, San Remo Festivali’ne benzer Pjesma Mediterana adlı pop müzik etkinliği düzenlenmiştir.
Karadağ’ın en çok ziyaret edilen kültürel miras alanlarından biri Budva Eski Şehri’dir. Venedik surlarıyla çevrili olup; dar sokakları, meydanları, kiliseleri ve müzeleriyle kendi dokusunu korur.
Budva Müzesi ve Stefan Mitrov Ljubiša’nın anı evi, arkeolojik ve etnografik mirası yaşatır.
Budva’da iki ilkokul ve bir lise vardır. 2009 yılında Rozino semtinde kurulan Bilimler Akademisi, çok amaçlı kullanım imkanı sağlayan şehir kütüphanesini ve özel İşletme ve Turizm Fakültesi’ni barındıran çok işlevli bir kurumdur olup beldedeki yükseköğretimin merkezini oluşturur.
Spor kentin yaşamında önemli yer tutar. 1920’de kurulan Mogren futbol kulübü Karadağ’da birçok kez şampiyon olmuş, ancak 2017’de faaliyetini sonlandırmıştır. OFK Petrovac beldeyi birinci ligde temsil etmektedir.
Takım sporlarında voleybol öne çıkar. Budvanska Rivijera kulübü birçok kez devlet şampiyonu olmuş ve Avrupa kupalarında mücadele etmiştir. Hentbol ve basketbol da yaygındır ve VK Budva ise Adriyatik’in güçlü su topu kulüplerindendir.
Budva yamaç paraşütü için de idealdir. Deniz seviyesinden 700 metre yüksekteki Brajići kalkış noktası, etkileyici manzaralar ve adrenalin sunar.
Budva Podgorica’ya, her iki güzergâh da yaklaşık 65–70 kilometre olmak üzere, Cetinje üzerinden ya da Sozina Tüneli yoluyla bağlanır. Adriyatik Karayolu, kenti güneyde Ulcinj’den kuzeyde Herceg Novi’ye kadar diğer sahil şehirlerine bağlar.
Tivat Havalimanı 20 kilometre, Podgorica Havalimanı ise 65 kilometre uzaklıktadır.
Yerel otobüs hattı Mediteran Express, Budva’yı Sveti Stefan ve diğer yerleşimlerle bağlar.
En yakın tren istasyonu, Belgrad–Bar demiryolu üzerindeki Sutomore’dedir ve Budva’ya 30 kilometre mesafededir.
Etkileyici kıyı güzellikleri, geniş konaklama seçenekleri, hareketli gece hayatı ve zengin kültürel programı Budva’yı her yaştan ziyaretçi için ideal bir uğrak noktası haline getirir.
Mogren ve Bečići plajlarının tadını çıkaran ailelerden, sahil boyunca uzanan kulüplerde eğlence arayan gençlere kadar herkes için bir seçenek vardır.
Etkileyici adaları, Eski Şehir’i, festivalleri ve çeşitli spor olanaklarıyla Budva, Karadağ kıyılarının kalbi ve Akdeniz’in en cazip noktalarından biridir.